Een testament met alleen een uitsluitingsclausule beschermt bij scheiding, niet na overlijden. Volledige bescherming vereist ook tweetrapsmaking, beschermingsbewind en uitsluiting van ouderlijk vruchtgenot, afgestemd op meerdere levensscenario’s voor erfgenamen zorgvuldig.

Een verblijvensbeding laat gezamenlijke goederen doorgaans kosteloos aan de langstlevende toekomen en kan testamentaire bedoelingen en fiscale spreiding doorkruisen. Daarom moeten samenlevingsovereenkomst en testament vooraf zorgvuldig op elkaar worden afgestemd.

Prinsjesdag 2026 bood geen duidelijkheid over schenken op papier. Mogelijke maatregelen zijn een lagere rekenrente en het cumuleren van schenkingen bij aflossing of overlijden, mogelijk ook voor bestaande schenkingen. Tegelijk vermindert box 3 het voordeel. Families moeten daarom rekening houden met fiscale onzekerheid en mogelijke nadelen.

Een samenwonend stel wilde hun gezamenlijke vermogen eerlijk nalaten aan vijf kinderen. Hun testamenten bevoordeelden echter alleen de eigen kinderen en sloten partners uit, met mogelijk gedwongen woningverkoop als gevolg.

Nederland staat voor een enorme erfenisgolf, terwijl erfbelasting weinig oplevert en vermogensongelijkheid groeit. Grote nalatenschappen worden via constructies beperkt belast. Het voorstel: belast schenkingen en erfenissen progressief in box 1, met vrijstelling voor kleine bedragen en hogere tarieven voor miljoenenvermogens. Dat vergroot opbrengsten, eenvoud, rechtvaardigheid en kansengelijkheid tussen generaties aanzienlijk.

Een erfbelastingberekening bij een testament lijkt zekerheid te bieden, maar is vooral een momentopname. Waardestijgingen, veranderende vrijstellingen en nieuwe fiscale regels kunnen de belastingdruk aanzienlijk verhogen.

Vanaf 2028 daalt de vaste fiscale rekenrente voor het fictieve vruchtgebruik naar verwachting van 6 naar ongeveer 3 procent. Op papier is dat een verlaging, maar het erfdeel van kinderen wordt daardoor minder afgewaardeerd en dus hoger belast. Ook huishoudens die nu binnen de vrijstelling blijven, kunnen vanaf 2028 met een aanslag worden geconfronteerd.

Een opvullegaat voorkomt vaak erfbelasting bij het eerste overlijden, maar kan de belastingdruk bij het tweede overlijden verhogen. Een fideï-commis kan dit nadeel neutraliseren. Verdere optimalisatie is mogelijk via aangepaste erfdelen, rente of een 1%-99%-regeling. Een goed testament vereist daarom maatwerk en berekeningen over beide overlijdens en actuele fiscale regels.

De erfbelasting is een belangrijk verkiezingsthema. Sommige partijen willen de belasting volledig afschaffen, terwijl anderen juist pleiten voor hogere tarieven voor grote erfenissen en meer gelijkheid tussen erfgenamen. De verschillen zijn groot: van volledige afschaffing tot stevige verhogingen. Hoe de plannen ook uitpakken, een toekomstgericht testament blijft de beste manier om erfbelasting te beperken.

Prinsjesdag 2025 brengt belangrijke wijzigingen in het erfrecht. De leegwaarderatio vervalt bij verhuur aan gelieerde partijen tegen niet-marktconforme huur. Ongelijke breukdelengemeenschappen worden deels belast. De 180-dagenregeling blijft, maar dubbele aangifte vervalt. Kinderen kunnen erven van zowel biologische als juridische ouders tegen kindtarief. De aangiftetermijn erfbelasting wordt verlengd naar 20 maanden (vanaf 2026).

Vruchtgebruik in uw testament kan erfbelasting besparen, maar nieuwe regels maken dit straks minder voordelig. De rekenrente daalt van 6% naar mogelijk 1%, waardoor erfgenamen meer belasting gaan betalen. Laat uw testament tijdig controleren om verrassingen te voorkomen en te profiteren van alternatieven zoals het fiscaal keuze combi-testament.

Niet alle organisaties met 'Erfrecht' in de naam horen bij Erfrecht Alliantie. Wij werken met juristen, oud-notarissen en gespecialiseerde notariskantoren in familierecht. Om nieuwe bezoekers te helpen, nodigen we u uit om uw ervaring met ons te delen via een review. Dit kan op onze officiële pagina’s op Google, Facebook en Trustpilot. Uw mening helpt anderen bij het maken van een goede keuze.

De KNMG wil dat medische passages zoals euthanasie en behandelverboden uit levenstestamenten van notarissen worden vervangen door algemene verwijzingen naar de arts. Uit onderzoek blijkt dat deze passages vaak tot misverstanden leiden. Patiënten hebben te hoge verwachtingen en denken ten onrechte dat euthanasie hiermee geregeld is. De KNMG pleit voor persoonlijke gesprekken met de arts en werkt graag met de KNB aan betere teksten.

Zonder testament ontstaan vaak problemen bij erfenissen, vooral bij samengestelde gezinnen. Regel het op tijd. #erfrecht #testament

Overweeg een goed doel op te nemen in uw testament en laat uw idealen voortleven. Toegift.nl helpt u bij het vinden van een passend doel.

Bloem Uitvaartbegeleiding biedt persoonlijke, transparante uitvaartzorg met aandacht voor detail en budget, 24/7 bereikbaar voor steun.

Erfrecht Alliantie: informatieve lezingen over testamenten en nalatenschap, begeleid door ervaren oud-notarissen. Uw belang staat altijd voo

Wat gebeurt er met je data na je dood? De campagne *‘Data na de dood’* maakt je bewust en biedt tools om je digitale nalatenschap te regelen

Gratis lezing over testamenten en levenstestamenten: bespaar tijd, geld en erfbelasting met advies van een oud-notaris. Meld u aan!

Ontdek wat wilsbekwaamheid inhoudt, hoe notarissen dit onderzoeken en waarom het belangrijk is bij het opstellen van juridische documenten.